Τι είναι η βραγχιακή κύστη;

Η βραγχιακή κύστη, που μερικές φορές αναφέρεται και ως κατάλοιπο βραγχιακής σχισμής, εμφανίζεται ως εξόγκωμα στη μία ή και στις δύο πλευρές του λαιμού ή κάτω από την κλείδα. Πρόκειται για συγγενή πάθηση, που μπορεί όμως να εμφανιστεί οποτεδήποτε κατά τη διάρκεια της ζωής του ασθενούς. Σε ορισμένες περιπτώσεις, μπορεί να μολυνθεί και να εμφανιστεί ως φλεγμονή στον τράχηλο..

Που οφείλεται;

Όσον αφορά στα αίτια μιας βραγχιακής κύστης υπάρχει ένας κύριος ένοχος. Οι δομές που μοιάζουν με βράγχια στο λαιμό του εμβρύου, οι οποίες συνήθως επαναρροφούνται κατά τη διάρκεια των πρώιμων εμβρυϊκών σταδίων γύρω στην πέμπτη εβδομάδα της εμβρυϊκής ανάπτυξης, αποτυγχάνουν να το κάνουν. Είναι επίσης περίπου αυτή τη στιγμή που σχηματίζονται πέντε λωρίδες ιστού για να δημιουργήσουν τα φαρυγγικά τόξα, τα οποία περιέχουν ιστούς που αργότερα θα γίνουν: 1. Οστό 2. Αιμοφόρα αγγεία 3. Χόνδρος αρθρώσεων 4. Μύες.  Όταν αυτό αποτυγχάνει, μπορεί να εμφανιστεί μια ποικιλία ελαττωμάτων στον αυχένα, συμπεριλαμβανομένης μιας γνωστής ως βραγχιακή κύστη.

Μια βραγχιακή κύστη μπορεί να εμφανιστεί ως κύστη ή εξόγκωμα κατά τη γέννηση ή όταν διογκωθεί, αργότερα, κατά τη διάρκεια μιας λοίμωξης του ανώτερου αναπνευστικού συστήματος. Η κύστη εμφανίζεται συνήθως μπροστά από τον λαιμό, κοντά στην κλείδα, αλλά μπορεί να εμφανιστεί οπουδήποτε στην περιοχή, σε κάτω τμήματα του λαιμού, κοντά στον θυρεοειδή αδένα, σε περιοχή του λαιμού γύρω από το αυτί.

Τύποι βραγχιακής κύστης

Υπάρχουν ουσιαστικά τέσσερις διαφορετικοί τύποι  που πρέπει να ληφθούν υπόψη.  Πρώτου, δεύτερου, τρίτου και τέταρτου βραγχιακού τόξου.

Ο δεύτερος τύπος αντιπροσωπεύει την πλειονότητα όλων των περιπτώσεων κύστεων, καθιστώντας τις υπόλοιπες τρεις αρκετά σπάνιες.

Τι συμπτώματα προκαλεί μια βραγχιακή κύστη

Ως επί το πλείστον, οι κύστεις είναι αρκετά μικρές ώστε να παρουσιάζουν λίγα, έως καθόλου, προβλήματα στον ασθενή.  Σε ορισμένες περιπτώσεις, μπορεί να διευρυνθούν αρκετά ώστε να προκαλέσουν δυσκολία στην αναπνοή και/ή στην κατάποση.

Τα συμπτώματα μπορεί να περιλαμβάνουν οποιοδήποτε από τα ακόλουθα:

  • Μικρό εξόγκωμα ή μάζα στο πλάι του τραχήλου. Αυτό είναι συνήθως στη μία πλευρά του λαιμού, αν και σε σπάνιες περιπτώσεις μπορεί να εμφανιστεί και στις δύο πλευρές, κοντά στο μπροστινό άκρο του στερνοκλειδομαστοειδούς μυός.
  • Συνήθως, η κύστη είναι ανώδυνη εκτός εάν έχει μολυνθεί.
  • Μικρό άνοιγμα ή λακκάκι στο δέρμα όπου παροχετεύεται βλέννα ή υγρό. Όπως το εξόγκωμα, το λακκάκι ή το άνοιγμα βρίσκεται συνήθως κοντά ή κατά μήκος του μπροστινού μέρους του στερνοκλειδομαστοειδούς μυός.
  • Ευαισθησία στο λαιμό. Αυτό μπορεί να συμβεί ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια ή αμέσως μετά από λοίμωξη του ανώτερου αναπνευστικού.
  • Εκροή υγρού από το λαιμό. Αυτό μπορεί να συνοδεύει το πρήξιμο.

Θα πρέπει να σημειώσετε, ωστόσο, ότι αυτά τα συμπτώματα μπορεί να διαφέρουν από το ένα παιδί στο άλλο και είναι πολύ παρόμοια στη φύση με πολλές άλλες ανωμαλίες του τραχήλου. Θα πρέπει πάντα να συμβουλεύεστε τον ΩΡΛ ιατρό όταν εμφανίζονται ενοχλητικά συμπτώματα, ειδικά όταν αφορούν μικρά παιδιά και εφήβους.

Κλείστε ραντεβού

Εάν υποψιάζεστε ότι το παιδί σας μπορεί να έχει βραγχιακή κύστη ή παρατηρήσετε ένα κοίλωμα παροχέτευσης στο λαιμό ή γύρω από το αυτί του παιδιού σας, είναι συνετό να προγραμματίσετε ένα ραντεβού με έναν ΩΡΛ γιατρό για να συζητήσετε την πιθανότητα αυτής της πάθησης και να αποφευχθεί το ενδεχόμενο ανάπτυξης λοιμώξεων, οι οποίες είναι αρκετά συχνές μεταξύ των ατόμων που έχουν βραγχιακές κύστεις. Ο ΩΡΛ γιατρός σας μπορεί να πραγματοποιήσει μια αρχική εξέταση του παιδιού σας. Σκοπός αυτής της εξέτασης είναι η αναζήτηση σημείων ή συμπτωμάτων κύστεων βραγχιακής σχισμής. Η εξέταση μπορεί να συμπληρωθεί με μια υπερηχογραφική εξέταση. Σε ορισμένες περιπτώσεις, μπορεί να παραγγελθεί αξονική τομογραφία ή μαγνητική τομογραφία ή ο γιατρός σας μπορεί να επιλέξει να πραγματοποιήσει βιοψία με λεπτή βελόνα. Μόλις γίνει η διάγνωση, ο ΩΡΛ θα συζητήσει μαζί σας εάν η τική θεραπεία αρκεί ή εάν συνιστάται χειρουργική επέμβαση.  Η επέμβαση είναι απαραίτητη μόνο όταν το παιδί σας παρουσιάζει επίμονα επεισόδια που περιλαμβάνουν παροχέτευση ή συχνές λοιμώξεις.

Πλιούτας Ιωάννης MD PhD FEBORL Ωτορινολαρυγγολόγος

Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών

Αν. Διευθυντής ΩΡΛ Κλινικής Νοσοκομείου Ιασώ